Η ιστορία του Καραγκιόζη

«Οδοιπορώντας με τις σκιές του Καραγκιόζη»

ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

Γιάννης Χατζής

«Οδοιπορώντας με τις σκιές του Καραγκιόζη»

Μελέτες – Δοκίμια

Εκτός των Τειχών

Μια ευχάριστη έκπληξη μας επεφύλαξε ο εκλεκτός συνάδελφος, φίλτατός μας, Γιάννης Χατζής με την εκπνοή του δίσεκτου 2020, την έκδοση ενός πραγματικά πολύτιμου έργου για τον κόσμο του Θεάτρου Σκιών.

«Οδοιπορώντας με τις Σκιές του Καραγκιόζη», ο τίτλος του. Δισήμαντος θα έλεγα, αφού μ’ αυτόν, πέρα από την αυτονόητη δήλωση της προσωπικής πολύχρονης καλλιτεχνικής του περιδιάβασης στον Κόσμο με συντροφιά τον αχώριστο φίλο του τον Καραγκιόζη, αισθάνομαι πως ο Γιάννης Χατζής εκφράζει πρωτίστως την επιθυμία του να μας πιάσει φιλικά απ’ το χέρι, για να μας οδηγήσει στις Λεωφόρους, τις οδούς, τα στενά ακόμη και τις ατραπούς της Τέχνης μας, όπως ο ίδιος τη βίωσε, τη μελέτησε και τη γνώρισε.

Οι 303 πυκνογραμμένες σελίδες, από τις συνολικά 367,  του  έργου του, κάθε άλλο παρά αποτελούν μια σχοινοτενή, μονότονη κουραστική αφήγηση. Αντιθέτως, η αρθρωτή δόμησή του, καθώς αποτελείται από μελέτες και δοκίμια που συντέθηκαν σε βάθος χρόνου, επιτρέπει στον αναγνώστη μετά από κάθε περιπλάνησή του νοερά να κάνει μία «στάση», για να αναστοχαστεί τα όσα διάβασε, να τα αξιολογήσει και να τα κρίνει, να τα αφομοιώσει και στη συνέχεια με ανανεωμένο το ενδιαφέρον του να προχωρήσει. Οι ευρηματικοί περιγραφικοί τίτλοι κάθε ενότητας μας προσφέρουν μια «γλυκιά πρόγευση» για το περιεχόμενό της, αλλά εντείνουν και την περιέργειά μας για το ποιές νέες εκπλήξεις μας επιφυλάσσει σε κάθε μας βήμα ο ερευνητής-συγγραφέας!

Η αρθρωτή δόμηση του έργου επ’ ουδενί δεν σημαίνει και άτακτη παράθεση σκόρπιων, ασύνδετων στοιχείων. Ίσα-ίσα που ο Γιάννης Χατζής κατορθώνει με τη γνωστή επιμέλεια που τον διακρίνει στη συλλογή, ταξινόμηση, παράθεση κι αξιοποίηση των ευρημάτων της πολυετούς και πολύμορφης έρευνάς του, να διατάξει κατά τέτοιο τρόπο το υλικό του, ώστε να διαβαίνει απρόσκοπτα ο αναγνώστης όχι μόνο απ’ την μια τιτλοφορούμενη ενότητα στην άλλη, έχοντας την αίσθηση μιάς ευχάριστης κυματοειδούς πορείας, αλλά και εντός της κάθε ενότητας, από το ένα επιμέρους θέμα στο άλλο με τη βοήθεια καταλλήλων « εσωτερικών», ας μού επιτραπεί ο όρος, «υποτίτλων».

Η πορεία μας, όμως, μέσα στο «χωροχρονικό συνεχές» του Θεάτρου Σκιών, όπως το πλάθει στις σελίδες του ο συγγραφέας, διευκολύνεται και από τη χρήση μιάς απλής, ανεπιτήδευτης, ρέουσας γλώσσας, που χαρίζει στο αναγνώστη την εντύπωση της οικειότητας και άμεσης επαφής με το δημιουργό, ο οποίος δεν γράφει ως βαθυστόχαστος πολύξερος Λόγιος, αλλά-γνωρίζοντας πως δεν μονοπωλεί την Αλήθεια- ως απλός λαϊκός «γνωστικός» Άνθρωπος γράφει «από καρδιάς»!

Η αφηγηματική και περιγραφική δύναμη της γλώσσας μάς προσηλώνει στη μελέτη του έργου, καθώς επιτρέπει να ξεδιπλώνεται μπροστά στα μάτια μας ακατάπαυστα ένας θησαυρός πληροφοριών που ικανοποιεί και τον πιο απαιτητικό δέκτη: ηχεί στ’ αυτιά μας το χιούμορ του Μπερντέ, χαίρονται τα μάτια μας τον πλούσιο σκηνικό διάκοσμο, «βουλιάζουμε», απ’ τη μια, στα πάθη των ανίερων παραστάσεών του, «απογειωνόμαστε», απ’ την άλλη, με τους έρωτες του Καραγκιόζη, νοιώθουμε δέος στις μεταφυσικές προεκτάσεις του και ευλάβεια στη θρησκευτικότητά του, απ’ το Βυζάντιο, κάνοντας άλμα, βρισκόμαστε με τους Ληστές στα ψηλά βουνά κι απ’ τους Μασκοφόρους Εκδικητές της φαντασίας στα αιματοβαμμένα μετερίζια του Μακεδονικού Αγώνα …..

Το σπουδαίο αυτό συγγραφικό, για τον Καραγκιόζη μας, πόνημα ολοκληρώνεται με πλούσιο φωτογραφικό αρχείο, μαρτυρία της δράσης του Γιάννη Χατζή απ’ τα νεανικά του χρόνια δίπλα σε σπουδαίους Καραγκιοζοπαίκτες, που τον γνώρισαν, τον εκτίμησαν και τον αγάπησαν τόσο, ώστε να τού εμπιστευθούν πολύτιμα βιώματα, γνώσεις και μαρτυρίες, τη μαγιά, δηλαδή, του Νεοελληνικού Θεάτρου Σκιών, για να τις ιστορήσει με το μοναδικό τρόπο που ο ίδιος γνωρίζει.

Πολύχρωμο μωσαϊκό συνθέτουν οι ρεκλάμες, οι αφίσες και οι φιγούρες του, που τις μαστορεύει με το δικό του απολύτως ιδιαίτερο τρόπο, έχοντας εισάγει στο εικαστικό πεδίο της Τέχνης μας μια εντελώς ξεχωριστή τεχνοτροπία. Πολλά ντοκουμέντα, δημοσιεύματα και βραβεία συμπληρώνουν την όλη εικόνα.

Ανεπιφύλακτα, κάθε Πανεπιστημιακός δάσκαλος αλλά και φοιτητής, ερευνητής του Θεάτρου Σκιών αλλά και συγγραφέας, κάθε Καραγκιοζοπαίκτης ή και απλός φίλος του Καραγκιόζη, κάθε ειδικός ή μη είναι καλό να αποκτήσει το σημαντικότατο από κάθε άποψη έργο, όχι ως ένα επιπλέον κόσμημα της βιβλιοθήκης του, αλλά ως έναν έγκυρο οδηγό, που θα τον κατευθύνει με ασφάλεια και γνώση, κάθε φορά που θα αισθάνεται την ανάγκη να οδοιπορήσει και ο ίδιος παρέα με τις Σκιές του Καραγκιόζη.

Υ.Γ Θεωρούμε χρέος μας να ευχαριστήσουμε θερμότατα το σπουδαίο Καραγκιοζοπαίκτη, λαϊκό ζωγράφο, ερευνητή, συγγραφέα και προπάντων φίλο μας και Καλό Άνθρωπο Γιάννη Χατζή και για το παρόν του έργο, αλλά κυριότατα για την πολύχρονη και παντοειδή προσφορά του στο Νεοελληνικό Θέατρο Σκιών, στον πολυαγαπημένο Καραγκιόζη μας!

Αναστάσιος Κούζης – Κούζαρος

Φιλόλογος, Καλλιτέχνης Θεάτρου Σκιών

 

Εάν ενδιαφέρεστε να διαβάσετε την εμπεριστατωμένη έρευνα του Γιάννη Χατζή για τον Καραγκιόζη και το θέατρο σκιών, μπορείτε να προμηθευτείτε το βιβλίο εδώ

Related Posts

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *